​Web sitesi yüksek çözünürlüğü nedeniyle telefonlara uyumlu değildir; daha iyi bir sonuç için lütfen bilgisayarınızda kullanınız!

 Timeline

Hızır bin Abdullah

1450

Türk Mûsikîsi Nazariyatçısı

Açıklama :

Seda Tüfekçioğlu. "Hızır bin Abdullah". İslam Düşünce Atlası. https://www.islamdusunceatlasi.org
 
  • Binnaz Çelik Başar. Hızır Bin Abdullah’ın Kitâbü’l Edvâr’ı ve Makamların İncelenmesi.  (Basılmamış Doktora Tezi) M.Ü.S.B.E. İstanbul 2001.
  • Recep Uslu. “Fatih Dönemi Mûsikîşinaslarından Şemseddin Nahîfî ve Bilinmeyen Eseri”. Osmanlı Dünyasında Bilim ve Eğitim Kongresi Tebliğleri. İstanbul: 1999.
  • Eugenia Popescu Judetz. Türk Mûsikî Kültürünün Anlamları. İstanbul: Pan Yaınları, 1996.
  • M. Sadreddin Özçimi. “Hızır bin Abdullah ve Kitâbü’l Edvâr”. Mûsikî Mecmûası.
  • İsmail Hakkı Uzunçarşılı. Osmanlı Tarihi II. Ankara: 1964.
  • Nuri Özcan. Türk Mûsikisi Tarihi Ders Notları.

İsim

Hızır bin Abdullah

Tam isim

Hızır bin Abdullah

Kısa Tanıtım

Türk Mûsikîsi Nazariyatçısı

Doğum Tarihi, Doğum Yeri, Ölüm Tarihi, Ölüm Yeri

(Bilinmiyor)

Etkilendiği İsim ve Ekoller

El-Fârâbî, Kemâleddîn-i Tûsî, İbn Sînâ, Şehâbeddin Sühreverdî, Celâleddin Celâli Harezmî, Ali Sitayî, Abdülaziz Kirmânî, Şems-i Isfajanî, Celalü’l-Hakkı Şüşterî, Muhammed Lâlâ, Safiyyüddîn Abdülmü’min el-Urmevî ve Abdülkadir-i Merâğî’nin bu ilimde üstad olduklarını ve bu kişilerden etkilendiğini söyler. / Ayrıca Edirne Sarayı’nda iken Hacı Ali, Sinan, Hüseyin, Eymen ve Muhammedî gibi üstadların isimlerini vermiş ve bu isimlerin yanında kendi isminin zikredilmesinin haddi olmadığını belirtmiştir.

Hayatı

Yapılan araştırmalarda Hızır b. Abdullah’ın yaşamına ait fazla bir bilgi bulunmamaktadır. 1430’lu yıllarda adını duyurmuştur. Bazı mûsikîşinaslarca Şemseddîn  Nahifî ile Hızır bin Abdullah’ın aynı kişiler olduğu düşünülmüş olsa da bu iddia  ispatlanamamıştır.  Sultan II. Murad’ın Edirne Sarayı’ndaki müzisyenlerden biridir ve padişahın isteği üzerine musikiyle ilgili bir Türkçe Kitabü’l Edvâr  adlı eseri yazmıştır. Kapsamlı bir mûsikî nazariyatı kitabı olan eserini 1441 yılında Sultân II. Murad Hân’ın (1421-1444, 1446-1451) teşviki ile yazmıştır. Bu eserin Hızır B. Abdullah’a ait olduğunu yine eserin medhiye kısmından sonraki bölümden öğrenmekteyiz. Sultân II. Murad Hân’ın mûsikîye karşı olan fazlaca ilgisi ve sevgisi Hızır b. Abdullah’ın mûsikî eserinin takdimine vesile olmuştur. Hızır b. Abdullah evrendeki uyumlu düzen ile mûsikî arasında kurduğu bağlantıyı İhvânü’s Safâ’ya kadar dayandırarak kanıtları kullanmıştır.

48 fasıldan meydana gelen Kitâbü’l-Edvâr adlı eserinin ilk 27 faslında astronomi, yıldızlar ve burçların mûsikî ve insanlar üzerindeki etkisinden bahsedilir.  Daha sonraki fasıllarda mûsikî tarifi, sazlar, ikâ ilmi, mûsikî formları, mûsikî ile tedavi konuları yer almaktadır. 

 

Öne Çıkan Eserleri

  • Kitâbü’l-Edvâr. (Te’lîf) M. Sadreddin ÖZÇİMİ. Hızır Bin Abdullah ve Kitâbü’l Edvâr, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, M.Ü.S.B.E. İstanbul: 1989; Binnaz BAŞAR ÇELİK Hızır Bin Abdullah’ın Kitâbü’l Edvâr’ı ve Makamların İncelenmesi, Basılmamış Doktora Tezi, M.Ü.S.B.E. İstanbul: 2001.